KLASİK TÜRK MÜZİĞİ SES EĞİTİMİ DERSİ İÇİN TEMEL BECERİLERİ KAZANDIRMAYA YÖNELİK BİR EYLEM ARAŞTIRMASI - EROĞLU (2024)
Yaşayan bir fenomen ve süreç olarak gelenek, Klasik Türk Müziğinin temel referansıdır. Geleneğin hem sürekliliğe hem de değişime açık karakteri, araştırmanın bu tartışmada konumlandığı çakışma noktasını da ifade eder. Diğer bir ifadeyle bu çalışmanın merkezinde yer alan Klasik Türk Müziği Ses eğitiminde icraya hazırlık aşamasında temel becerilerin kazandırılmasına yönelik piyano alıştırmalarının kullanımı, yaklaşık yarım asırlık akademik Klasik Türk Müziği eğitiminin gelenek merkezli tartışmalarının önemli ateşleyicilerinden birisidir. Bu tartışmaların tarafları olan görüşlerin kökenine baktığımızda, günümüzde yükseköğretimde Türk Müziği ses ve saz icracılığına kurumsal anlamda yön veren iki kaynağın öne çıktığı görülmektedir. Bunlardan ilki Türk Müziği alanında ilk yükseköğretim kurumu olan İ.T.Ü. Türk Mûsıkîsi Devlet Konservatuvarı iken, diğeri kuruluş aşamasına ve eğitim ilkelerinin belirlenmesine Ankara’da yaşayan önemli isimlerin öncülük ettiği ve derslerini yürüttüğü Selçuk Üniversitesi bünyesindeki Dilek Sabancı Devlet Konservatuarı’nın Geleneksel Türk Müziği bölümüdür. Her ne kadar bu iki merkezi, yükseköğretim kurumu olarak sunmuş olsak da aslında burada öne çıkan yaklaşık son 50 yıllık zaman dilimi içinde Türk Müziği pratiğine ve teorisine akademik düzlemde yön veren İstanbul ve Ankara’daki yaklaşım farklılıklarıdır. Her iki ilde bulunan yükseköğretim kurumlarının özellikle yaklaşık yirmi yıldan bu yana verdiği mezunlarının akademisyen olarak diğer illerde de görev yapmaya başlamasıyla birlikte bu durum hem söylem hem de bilimsel çalışmalarda yer alan bir tartışma konusu olarak karşımıza çıkmaktadır. Söz konusu tartışmada, Klasik Türk Müziği ses eğitiminde piyano kullanımının uygun olmayacağını düşünen yönelim Ankara yönelimi olarak ele alınmıştır. Diğer yönelim ise ses tekniği uygulamalarında piyanoyu ve Batı Müziği ses eğitimi metotlarının bazılarını da kullanan İstanbul Teknik Üniversitesi T.M.D.K. merkezli İstanbul yönelimidir. Literatürde Klasik Türk Müziği Ses eğitiminde piyano kullanımının öğrenciler üzerinde nasıl bir etkisi olduğunu araştıran bir çalışma bulunmamaktadır. Bu araştırmada, Klasik Türk Müziği ses eğitimi dersinde icraya hazırlayıcı temel becerilerin kazandırılmasında piyano alıştırmaları ile hazırlanan ders öğretim tasarımı, nitel araştırma yöntemlerinden biri olan “eylem araştırması modeli” kullanılarak uygulanmış ve değerlendirilmiştir. Uygulanan ders öğretim tasarımının çalışma grubunda yer alan öğrencilere, sesin teknik eğitimi ile ilgili kazanımlar sağladığı ancak alana özgü olarak üslûp ve tavır çalışmaları için ileri bir yönteme ihtiyaç duyulduğu sonuçlarına ulaşılmıştır
Keywords: cc-by-nc-sa-4.0; Eylem Araştırması; Klasik Türk Müziği; Ses Eğitimi