Veiled Perception and the Discipline of Thought: Rūmī's Mathnawī and Gurdjieff's Fourth Way in Comparative Perspective
Oluşturanlar
- 1. Eskişehir Osmangazi University, Faculty of Theology, Department of Sufism. Eskişehir, TÜRKİYE.
Açıklama
This article examines how entrenched patterns of thought narrow and veil human perception and inner understanding through a comparative, text-based reading of Jalāl al-Dīn Rūmī’s Mathnawī and G. I. Gurdjieff’s Fourth Way teaching. It focuses on the ways in which, in these two traditions, inner perception is veiled by habits of thought shaped by the nafs and by mechanical mental reactions, as well as on the conceptual and practical frameworks through which this veiling is diagnosed and sought to be overcome. The analysis is based on relevant passages from the Mathnawī and Gurdjieff’s own writings. The Mathnawī is read in light of classical commentaries and key works in the Tasawwuf (Sufism) tradition, while the Fourth Way is examined together with the systematic accounts of P. D. Ouspensky and Maurice Nicoll. In the Mathnawī, the metaphors of the thorn, the colored glass, and the guesthouse are analyzed; in the Fourth Way, the concepts of mechanicality, imagination, identification, buffers, self-observation, and self-remembering are examined. The article argues that the two traditions display certain methodological affinities in diagnosing the veiling of perception, yet differ markedly in their understanding of awakening, the sources on which they rely, and their ultimate aims.
Öz (Turkish)
Bu makale, yerleşik düşünce kalıplarının insan idrakini nasıl daraltıp perdelediğini, Mevlânâ Celâleddîn-i Rûmî’nin Mesnevî’si ile G. I. Gurdjieff’in Dördüncü Yol öğretisi arasında karşılaştırmalı bir okumayla incelemektedir. Çalışmanın odağında, tasavvufta nefsin şekillendirdiği düşünce alışkanlıkları ile Dördüncü Yol’da mekanik zihinsel tepkiler olarak açıklanan işleyişlerin idrak üzerindeki etkisi yer almaktadır. Mesnevî’deki ilgili beyit, kıssa ve metaforlar ile Gurdjieff’in eserleri temel alınmış; Mesnevî klasik şerhler ve tasavvuf kaynakları, Dördüncü Yol ise Ouspensky ve Nicoll’un sistematik açıklamaları ışığında değerlendirilmiştir. Diken, renkli cam ve misafirhane metaforları; mekaniklik, imajinasyon, özdeşleşme, tamponlar, kendini gözlemleme ve kendini hatırlama kavramlarıyla karşılaştırılmıştır. Makale, iki geleneğin idrakin perdelenmesini teşhis etme ve dikkat disiplinine vurgu yapma bakımından sınırlı yöntemsel yakınlıklar taşıdığını; buna karşılık hakikat anlayışı, uyanışın anlamı ve nihai gayeleri bakımından belirgin biçimde ayrıldığını savunmaktadır.
Dosyalar
1. Sevim Yılmaz 1-38..pdf
Dosyalar
(779.7 kB)
| Ad | Boyut | Hepisini indir |
|---|---|---|
|
md5:2a2e63a99bc66650eead9169a6474b6f
|
779.7 kB | Ön İzleme İndir |
Ek detaylar
Ek başlıklar
- Çevrilmiş başlık (Turkish)
- Algının Perdelenmesi ve Düşüncenin Terbiyesi: Mevlânâ'nın Mesnevî'si ile Gurdjieff'in Dördüncü Yol Öğretisi Üzerine Karşılaştırmalı Bir İnceleme