Larenks Kanserlerinde Etiyoloji, Patogenez ve Prognostik Faktörler

Baş boyun skuamöz hücreli kanserleri (BBSHK), dünya çapında tüm kanserlerin en sık görü- len yedinci grubudur ve larenks kanseri üst aerodigestif traktın ikinci en sık görülen malignitesidir. Özellikle skuamöz hücreli kanserleri ile ilişkili karsinogenez gelişiminde önemli bir rol oynadığı gös- terilen birçok risk faktörü bulunmaktadır. Larenks kanser etiyolojisinde bazı ajanlar ile kesin neden- sonuç ilişkisi gösterirken, bazılarının ise araştırması devam etmekte ya da hipotez olarak kalmıştır. BBSHK çok aşamalı karsinojenezin moleküler ilerleme modeli söz konusudur. Bu model sigara, alkol ya da diğer risk faktörlerine maruziyet etkisiyle normal mukozadan invaziv skuamöz hücreli kansere dönüşüm basamaklarını içermekte, çeşitli gen mutasyonlarına neden olmakta ve aslında karsinogene- zin de temel basamaklarını oluşturmaktadır. Larenks kanserlerinin prognozu multifaktöryeldir ve genel olarak hasta bağlı (yaş, cinsiyet, beslenme durumu, fiziksel ve psikolojik performans durumu, eşlik eden hastalıklar ve immünolojik etki), tümöre bağlı (lokalizasyonu, TNM evresi, diferansiyasyonu ve senkron veya metakron ikincil bir primer kanserin varlığı) ve tedaviye bağlı (kemoradyoterapi, rad- yoterapi, cerrahi veya kombinasyonları) faktörler olarak sınıflandırabilir. Bu bölümde güncel literatür baz alınarak larenks kanserlerinde etiyoloji, patogenez ve prognostik faktörler özetlenmiştir.